အၿပီးသတ္အမိန႔္တြင္ ကာလရွည္ေထာင္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္ခံရနိုင္သည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အမႈတခ်ိဳ႕

အၿပီးသတ္အမိန႔္တြင္ ကာလရွည္ေထာင္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္ခံရနိုင္သည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အမႈတခ်ိဳ႕ (ဘာသာျပန္ ေဆာင္းပါး)

ဒီမိုကေရစီနည္းလမ္းတက် ေရြးေကာက္တင္ေျမႇာက္ျခင္းခံထားရသည့္အရပ္သားေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ အဂတိလိုက္စားမႈ၊ မဲလိမ္မႈ ႏွင့္ ကိုဗစ္စည္းကမ္းမ်ားကို ခ်ိဳးေဖါက္မႈတို႔ျဖင့္ တရားစြဲဆိုခံေနရၿပီး အျပစ္ရွိသည္ဟု စီရင္ဆုံးျဖတ္ခံရလၽွင္ ေထာင္ဒဏ္ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ခ်မွတ္ခံရမည္ျဖစ္သည္

ျဖဳတ္ခ်ခံအရပ္သားေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို အာဏာသိမ္းစစ္အုပ္စုက စြဲဆိုထားသည့္ အမႈတသီတတန္းထဲမွ အမႈတခ်ိဳ႕ကို အဂၤါေန႔ (နိုဝင္ဘာ ၃၀) တြင္ အမိန႔္ခ်မွတ္မည္ျဖစ္ၿပီး ၎၏က်န္ရွိေနေသးသည့္ ဘ၀သက္တမ္းကို ေထာင္တြင္းတြင္ပင္ ကုန္ဆုံးနိုင္ေျခရွိေနသည္

ျပည္တြင္းေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕၏ စာရင္းမ်ားအရ အာဏာသိမ္းစစ္အုပ္စုသည္ လူ ၁,၂၀၀ ေက်ာ္ခန႔္ကိုသတ္ျဖတ္ခဲ့ၿပီး ျပည္သူ ၁၀,၀၀၀ ေက်ာ္ကို ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းထားဆဲျဖစ္သည္

စစ္တပ္အားဆန႔္က်င္ရန္လႈံ႔ေဆာ္မႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ျပစ္ဒဏ္ထင္ရွားသည္ဟုဆိုကာ ေထာင္ဒဏ္ ၃ ႏွစ္က်ခံရနိုင္သည့္အေနအထားႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ရင္ဆိုင္ေနရသည္။ နိုင္ငံေရးနယ္ပယ္တြင္ ၄င္း၏ပုံရိပ္ေကာင္းကို ပယ္ရွားခ်င္၍သာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ယခုကဲ့သို႔ပုဒ္မတပ္တရားစြဲဆိုျခင္းမ်ားျပဳလုပ္ျဖင္းျဖစ္သည္ဟု ေလ့လာဆန္းစစ္သူမ်ားက ဆိုၾကသည္

အမ်ားျပည္သူဆိုင္ရာတည္ၿငိမ္မႈကိုေႏွာက္ယွက္ပ်က္စီးေစရန္ သတင္းမွားကိုျဖန႔္ျခင္း (သို႔) လႈံ႔ေဆာ္မႈကို ျပဳလုပ္ေသာေၾကာင့္၊ တနည္း နိုင္ငံေတာ္ကိုအၾကည္အညိဳပ်က္ေစသည္ဟုဆိုကာ တရား႐ုံးတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ အမႈရင္ဆိုင္ေနရျခင္းျဖစ္သည္

သို႔ေပမယ့္လည္း အာဏာသိမ္းစစ္အုပ္စုက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို မည္သို႔စီမံမည္ကို မသိရေသးသလို၊ အာဏာပိုင္မ်ားအေနျဖင့္ အၿပီးသတ္ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ရန္ကို ရက္ေရႊ႕သည္မ်ိဳးကိုလည္း ျပဳလုပ္နိုင္ေလသည္

စစ္တပ္ကတည္ေဆာက္ထားသည့္ ၿမိဳ႕ေတာ္ေနျပည္ေတာ္တြင္ အထူး႐ုံးဖြဲ႕စစ္ေဆးေနသာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ အမႈမ်ားကို သတင္းေထာက္မ်ားသတင္းတက္ယူခြင့္ မရသလို၊ ၎၏ေရွ႕ေနမ်ားသည္လည္း တရားခြင္အေျခအေနမ်ားကို သတင္းမီဒီယာမ်ားသို႔ ေျပာျပခြင့္ကို တားျမစ္ခံထားရသည္

အာဏာသိမ္းၿပီးေနာက္ေန႔မ်ား၌ပင္ လိုင္စင္မဲ့စကားေျပာစက္မ်ားလက္ဝယ္ရွိမႈ၊ ၂၀၂၀ ေရြးေကာက္ပြဲမဲဆြယ္ကာလအတြင္း ကိုဗစ္ေရာဂါ ျပန႔္ႏွံ့မႈကို ကာကြယ္ရန္စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ားကို ခ်ိဳးေဖာက္မႈ၊ စသည့္ မထင္ရွားေသာ ပုဒ္မမ်ားျဖင့္ စစ္အုပ္စုသည္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို တရားစြဲဆိုမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္

ယင္းေနာက္ နိုင္ငံေတာ္လ်ိဳ႕ဝွက္ဥပေဒကိုေဖါက္ဖ်က္မႈ၊ အဂတိလိုက္စားမႈ၊ ေရြးေကာက္ပြဲတြင္ မဲမသမာမႈ တို႔အပါအ၀င္ အျခားေသာ ပုဒ္မမ်ားကို တျဖည္းျဖည္းထည့္သြင္းကာ စြဲခ်က္တင္ တရားစြဲဆိုမႈမ်ားကို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေပၚ အာဏာသိမ္းစစ္အုပ္စုသည္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္

ယခုေတာ့ ၾကားရက္မ်ားအတြင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ အာဏာသိမ္းစစ္အုပ္စု၏ တရားခြင္တြင္ အမႈမ်ားကို တသီတတန္း ရင္ဆိုင္ေနရသည္။ကသီကလင္နိုင္ၿပီး ရက္ဆက္ေနေသာ တရားခြင္႐ုံးခ်ိန္းမ်ားေၾကာင့္ အသက္ ၇၆ ႏွစ္အရြယ္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ က်န္းမာေရးအေျခအေနကို စိုးရိမ္ရေၾကာင္း ၎၏ ေရွ႕ေနအဖြဲ႕က ၿပီးခဲ့သည့္လတြင္ ဆိုခဲ့သည္

“ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ရက္စက္ျပင္းထန္ေသာ ျပစ္ဒဏ္ကို ခ်မွတ္ဖို႔ ေသခ်ာလုနီးပါးရွိတယ္လို႔ ကၽြန္ေတာ္ေတာ့ ထင္ပါတယ္။ ေမးခြန္းက သူ႔ကို ခ်မဲ့ေထာင္ဒဏ္က ဘယ္လိုပုံစံနဲ႔လဲဆိုတာပါ။ အက်ဥ္းသားေတြထူထပ္ေနတဲ့ အမ်ိဳးသမီးအက်ဥ္းေထာင္မွာပဲ သူ႔ကိုထားမလား၊ (သို႔) အေရးႀကီးပုဂၢိဳလ္တစ္ယာက္ကို လက္ခံတဲ့ နိုင္ငံပိုင္အိမ္တစ္လုံးမွာပဲ အက်ယ္ခ်ဳပ္ပုံစံထားမလား ဆိုတာပါ ” ဟု ျမန္မာ၌အေျခခ်ေနထိုင္ခဲ့ဖူးေသာ နိုင္ငံေရးေလ့လာသူတစ္ဦးျဖစ္သည့္ ေဒးဗစ္ မတ္တီဇန္ (David Mathieson) က ဆိုခဲ့သည္

ယခင္စစ္အာဏာရွင္လက္ထပ္တြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ၎မိသားစုပိုင္ ကိုလိုနီေခတ္လက္ရာ အိမ္ႀကီးတြင္ပင္ ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ ခ်ခံခဲ့ရသည္။
စကစ သည္ ေဒၚေအာင္စန္းၾကည္ကို ဝန္ထမ္းအနည္းငယ္ျဖင့္ ေနျပည္ေတာ္ရွိ လ်ိဳ႕ဝွက္ေနရာတစ္ခုတြင္ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းထားသည္။ ျပင္ပကမၻာႏွင့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၏ ဆက္သြယ္မႈသည္ တရားခြင္တြင္ အမႈမစစ္ေဆးခင္ ၎၏ေရွ႕ေနအဖြဲ႕ႏွင့္ မိနစ္ပိုင္းမၽွသာ စကားေျပာဆိုခြင့္ရျခင္းသာ ရွိေလသည္

အာဏာသိမ္းစစ္အုပ္စု ႏွင့္ ၎၏ေခါင္းေဆာင္မ်ားက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို သက္ညႇာမႈေပးေစခ်င္သည့္ ေမၽွာ္မွန္းခ်က္ကို သတိထားရန္ မတ္တီဇန္ က ဆိုခဲ့ေသာ္လည္း ေဒၚအာင္ဆန္းစုၾကည္အေပၚခ်မွတ္သည့္ျပစ္ဒဏ္မ်ားကို စစ္ဗိုလ္မ်ားသည္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ေလၽွာ့ေပါ့ေပးနိုင္သည္ဟု ျမင္မိေၾကာင္း ၎ကပင္ဆိုခဲ့သည္

“ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီး မင္းေအာင္လွိုင္က ဘယ္ေလာက္မ်ား သက္ညႇာတတ္လို႔လဲ…?

(The Guardian ပါ “Ousted Myanmar leader Aung San Suu Kyi braced for verdict in incitement trial” ေဆာင္းပါး ကို ဘာသာျပန္ဆိုသည္။) Crd- Burma Associated Press